Coraz wiecej panstw UE kompleksowo zaczyna sie zajmowac problemem endometriozy. W tej grupie panstw jest takze Polska, która od lipca wprowadzila nowy model bezplatnej diagnostyki i opieki dla pacjentek z ta choroba oznaczajaca dla nich zycie z chronicznym bólem. Podczas ubieglotygodniowej debaty w Parlamencie Europejskim europoslowie wezwali Komisje Europejska do wiekszej inicjatywy na forum unijnym: opracowania strategii walki z endometrioza i skierowania wiekszych srodków na badania nad ta choroba.
Szacuje sie, ze na endometrioze choruje ok. 10 proc. kobiet w wieku rozrodczym. W calej UE to ok. 14 mln kobiet. Problem w tym, ze diagnoza trwa nieradko 7–10 lat. W tym czasie choroba niesie za soba konsekwencje fizyczne, psychiczne, spoleczne i zawodowe. Prytaczane w czasie debaty szacunki PE mówia o koszcie 30 mld euro, jaki rocznie generuje ta choroba z tytulu samych zwolnien lekarskich.
Endometrioza to choroba naradów plciowych, która charakteryzuje sie obecnoscia komórek blony sluzowej tronu macicy (endometrium) poza jama macicy, np. na innych naradach: jelitach, moczowodach, scianie pechera, takze w watrobie, zoladku czy plucach. Na skutek zmian hormonalnych zachodzi w nich reakcja zapalna, która objawia sie wewnetrnymi krwawieniami, tworeniem sie blizn, zrostów i powstawaniem guzków. Wszystko to powoduje u pacjentek chroniczny ból, który utrudnia, a czasem takze uniemozliwia normalne funkcjonowanie. Skutkiem endometriozy moze byc nieplodnosc. U chorych kobiet stwierdzono równiez zwiekszone ryzyko rozwoju raka jajnika, tarczycy i piersi.
Podczas debaty, jaka odbyla sie w Parlamencie Europejskim 10 lipca br., europoslowie i europoslanki zwracali uwage na to, ze endometrioza prez lata byla choroba umniejszana i lekcewazona, nieuwzgledniana w polityce zdrowotnej, a cierpiace na nia kobiety czesto slyszaly, ze „musi bolec”. Teraz stopniowo sie to zmienia. Uczestnicy debaty wezwali Komisje Europejska do przyjecia wielotorowej strategii na rzecz walki z ta choroba.
– Pamietajmy, ze polityka zdrowotna nie jest polityka skoordynowana w ramach Unii Europejskiej, czyli poszczególne kraje podejmuja dzialania, natomiast Unia Europejska moze byc elementem agregacyjnym, koordynacyjnym i mobilizujacym wobec krajów europejskich, zeby na powaznie sie tym problemem zajac, poniewaz w róznych krajach wyglada to bardzo róznie. W Polsce mamy gigantyczny problem polegajacy na tym, ze dostep do specjalistów i swiadomosc w zakresie tej choroby jest jeszcze niezbyt duza, niestety Ministerstwo Zdrowia niewiele w tej sprawie robi, wiec pewnego rodzaju sygnal, który plynie z Unii Europejskiej, powinien byc mobilizujacy dla krajów czlonkowskich – mówi agencji Waldemar Buda, europosel z Prawa i Sprawiedliwosci.
Polskie Ministerstwo Zdrowia od 1 lipca wprowadzilo nowy model kompleksowej opieki specjalistycznej nad pacjentka z endometrioza. Nowy model to bezplatny dostep do diagnostyki tej prewleklej choroby. Obejmuje leczenie – zarówno zachowawcze, operacyjne, jak i pooperacyjne zaawansowanej endometriozy. Leczenie operacyjne prowadzone bedzie w wyspecjalizowanych osrodkach. Pacjentki moga tez korystac z fizjoterapii, wsparcia psychologicznego czy konsultacji dietetycznych. Ministerstwo pracuje takze nad rozwiazaniami dla pacjentek z mniej zaawansowana postacia endometriozy, które nie wymagaja leczenia operacyjnego. Obecnie moga korystac z pomocy w poradniach ginekologiczno-polozniczych – to tam trafiaja z pierwszymi objawami, prechodza diagnostyke i otrymuja leczenie hormonalne. Ministerstwo Zdrowia zapowiedzialo takze szersza edukacje lekary i pacjentek na temat tej choroby.
– Zawsze swiadomosc budzi kolejne reakcje, to znaczy swiadomosc budzi chec diagnostyki, budzi chec mówienia o tym równiez, mówi o tym, ze oddzialuje na wladze i próbuje tak zbudowac finansowanie, zeby bylo bardziej prejryste i bardziej dostepne dla kobiet, wiec od tego sie zaczyna i dobre sie zaczyna, bo do tej pory takiej dyskusji w ogóle nie bylo – mówi Waldemar Buda.
Wyraznie to wybrmialo w wystapieniach europoslów podczas debaty 10 lipca br. Uczestnicy, bez wzgledu na plec i frakcje polityczna, podkreslali, ze wiele problemów zdrowotnych zwiazanych z plcia jest owianych tajemnica, a w dodatku stygmatyzowanych. Brak wiedzy na temat endometriozy i niedocenianie bólu odczuwanego prez kobiety przyczynily sie do wydluzenia czasu diagnozy czy do niewystarczajacej opieki zdrowotnej. Zarówno europoslowie, jak i komisarka ds. rozwoju i pomocy humanitarnej Hadja Lahbib podkreslali, ze sposób, w jaki prez lata traktowana byla endometrioza, to dowód na brak równosci plci w polityce zdrowotnej. Róznice miedzy kobietami i mezczyznami bywaja pomijane w badaniach naukowych, leczeniu czy opiece medycznej.
Kilka panstw czlonkowskich UE dostreglo juz wage problemu. W niektórych, np. w Hiszpanii i Portugalii, wprowadzono trydniowy platny urlop menstruacyjny dla cierpiacych z powodu endometriozy kobiet. W trakcie debaty pojawily sie postulaty, by radykalnie zwiekszyc finansowanie badan nad endometrioza, zarówno ze srodków unijnych, jak i krajowych.
– Nalezy ulatwiac proceduralnie szanse na to, zeby szukac rozwiazan, procedur medycznych, które beda walczyly z wieloma chorobami, równiez z endometrioza. Natomiast prosze pamietac, ze tutaj Unia Europejska ma ograniczone mozliwosci. To najczesciej ma charakter badan komercyjnych, wiec my mozemy tutaj poprzez regulacyjna dzialalnosc ograniczac uciazliwosci zwiazane z wprowadzaniem jakichs procedur na poziomie np. Europejskiej Agencji Medycznej, natomiast nie mozemy raczej ich finansowac, bo tutaj jest duza konkurencja i mialbym pewne obawy w tym zakresie. Poza tym duzego budzetu, który by zasadniczo na te sprawe wplywal, po prostu w Unii Europejskiej nie ma, wiec raczej sugerowalbym tu miekkie dzialania i zmniejszenie procedur i obciazen administracyjnych – wskazuje europosel z PiS.
