Najpierw izolacja i ograniczenia w przemieszczaniu siÄ™ samochodem, a później nowy taryfikator, w którym drastycznie zaostrzono kary za wykroczenia drogowe, sprawiÅ‚y, że na polskich drogach jest nieco bezpieczniej. Widać to w liczbie ofiar wypadków drogowych. Z danych Komisji Europejskiej wynika, że w ubiegÅ‚ym roku liczba Å›miertelnych ofiar wypadków drogowych w Polsce spadÅ‚a o 23 proc. w porównaniu z 2019 rokiem. Eksperci z autobaza.pl zaznaczajÄ… jednak, że bezpieczeÅ„stwo kierowcy nie zawsze zależy od jego zachowania na drodze i przestrzegania przepisów. WpÅ‚yw ma na to także samochód i jego ocena w testach zderzeniowych. Tymczasem z informacji CEPiK wynika, że w ubiegÅ‚ym roku tylko 2,3 proc. pojazdów nie zostaÅ‚o dopuszczonych do ruchu podczas badaÅ„ technicznych.
WedÅ‚ug danych przedstawionych przez KomisjÄ™ EuropejskÄ… w ubiegÅ‚ym roku w wypadkach drogowych w UE zginęło 19,8 tys. osób. To wprawdzie o 5 proc. wiÄ™cej niż w 2020 roku, kiedy ruch drogowy przez wiele miesiÄ™cy byÅ‚ ograniczony ze wzglÄ™du na wybuch pandemii, ale o 13 proc. mniej niż w 2019 roku. Dziewięć paÅ„stw – Dania, Niemcy, Irlandia, Cypr, Litwa, Malta, Polska, Portugalia i Szwecja – odnotowaÅ‚o w 2021 roku najniższÄ… w historii liczbÄ™ Å›miertelnych ofiar wypadków drogowych. Z policyjnych statystyk przytaczanych przez „RzeczpospolitÄ…” wynika, że w tym roku – chociaż liczba wypadków wzrosÅ‚a wzglÄ™dem I poÅ‚owy 2021 roku – liczba ofiar ponownie siÄ™ zmniejszyÅ‚a (o 10,5 proc. r/r i 18 proc. wzglÄ™dem 2020 roku).
– Coraz mniejsza liczba ofiar Å›miertelnych na polskich drogach po części może wynikać z tego, że pandemia zamknęła nas w domach. Mniejszy ruch na ulicach na pewno przeÅ‚ożyÅ‚ siÄ™ na to, że byÅ‚o mniej wypadków. Nie poruszaliÅ›my siÄ™ codziennie z domu do pracy, ale też ograniczyliÅ›my wyjazdy wakacyjne. BaliÅ›my siÄ™ tego, że wyjedziemy i zachorujemy poza miejscem zamieszkania – mówi agencji Newseria Lifestyle PrzemysÅ‚aw GÄ…siorowski, ekspert serwisu motoryzacyjnego Autobaza.pl.
Choć ograniczenia zwiÄ…zane z pandemiÄ… już minęły, to zdaniem PrzemysÅ‚awa GÄ…siorowskiego trend spadkowy powinien siÄ™ utrzymywać. Mniejsza liczba wypadków Å›miertelnych na drogach wynika bowiem także z nowych przepisów drogowych i wyższych mandatów karnych. WskazywaÅ‚y na to pierwsze miesiÄ…ce roku po zaostrzeniu kar za wykroczenia drogowe. Zgodnie ze zmienionym kodeksem drogowym wykonanie manewru wyprzedzania niezgodnie z obowiÄ…zujÄ…cymi przepisami może kosztować kierowcÄ™ minimum 1 tys. zÅ‚. Za przekroczenie limitu prÄ™dkoÅ›ci o 30 km/h grozi mu co najmniej 800 zÅ‚, a o 71 km/h – 2,5 tys. zÅ‚. NieustÄ…pienie pierwszeÅ„stwa pieszemu może skutkować karÄ… nawet 1500 zÅ‚, a maksymalna grzywna, którÄ… może otrzymać drogowy pirat, wynosi teraz 30 tys. zÅ‚.
– W I kwartale br. o 50 proc. zmalaÅ‚a liczba przekroczonych kilometrów o 50 km/h w terenie zabudowanym. Jest to wiÄ™c gigantyczny sukces, bo jednak nadmierna prÄ™dkość jest bardzo czÄ™sto przyczynÄ… wypadków, szczególnie w miastach. Jako motocyklista bardzo cieszÄ™ siÄ™ również z tego, że o 22 proc. zmalaÅ‚a liczba wymuszeÅ„ pierwszeÅ„stwa. Wiadomo, że jeżeli motocyklista jest uczestnikiem takiego wypadku, to niestety może siÄ™ to skoÅ„czyć dla niego tragicznie – mówi ekspert Autobaza.pl.
Unia Europejska wyznaczyÅ‚a sobie cel redukcji do 2030 roku o poÅ‚owÄ™ liczby zgonów i poważnych obrażeÅ„ odniesionych w wyniku wypadków. Podobne zaÅ‚ożenia zawiera Narodowy Program BezpieczeÅ„stwa Ruchu Drogowego 2021–2030 – liczba ofiar Å›miertelnych ma w ciÄ…gu dekady spaść z 10,6 tys. do 5,3 tys., a liczba zabitych – z 2,9 tys. do 1,45 tys. Z kolei do 2050 roku UE chce zrealizować strategiÄ™ „wizja zero”, czyli wyeliminować Å›miertelne wypadki na drogach. Jak wynika z danych Krajowej Rady BezpieczeÅ„stwa Ruchu Drogowego, koszty wszystkich zdarzeÅ„ drogowych w Polsce w 2021 roku wyniosÅ‚y 39,3 mld zÅ‚, czyli 1,5 proc. polskiego PKB. Dla porównania w 2018 roku byÅ‚o to 56,6 mld zÅ‚ i 2,7 proc. PKB.
– Pod wzglÄ™dem bezpieczeÅ„stwa na polskich drogach w zestawieniu wszystkich europejskich krajów plasujemy siÄ™ mniej wiÄ™cej w drugiej dwudziestce, wiÄ™c Polska ma jeszcze trochÄ™ do nadrobienia – mówi PrzemysÅ‚aw GÄ…siorowski.
Za wiÄ™kszość wypadków odpowiada czÅ‚owiek – kierowca, pieszy bÄ…dź inny uczestnik ruchu drogowego – i jego bÅ‚Ä™dy. WÅ›ród najczÄ™stszych przyczyn sÄ… nadmierna prÄ™dkość, niedostosowana do warunków na drodze, nieustÄ…pienie pierwszeÅ„stwa pieszemu lub innemu pojazdowi, nieprawidÅ‚owa zmiana pasa ruchu czy zmÄ™czenie kierowcy. Wiele do życzenia pozostawia również jakość użytkowanych aut, chociaż z tego powodu dochodzi do zdecydowanie mniejszej liczby wypadków.
Jak podkreÅ›la PrzemysÅ‚aw GÄ…siorowski, teraz Å›redni wiek samochodu w Polsce to 14 lat. Z kolei dane Europejskiego Stowarzyszenia Producentów Pojazdów ACEA pokazujÄ…, że niemiecki samochód jest mÅ‚odszy Å›rednio o cztery i póÅ‚ roku. To oznacza, że w Polsce powinien być wyższy odsetek pojazdów, które majÄ… problem z otrzymaniem pieczÄ…tki uprawniajÄ…cej do poruszania siÄ™ po drogach, a jest na odwrót.
– W I kwartale tego roku samochody używane, które trafiaÅ‚y do nas z zagranicy, majÄ… 12 lat. Skoro wiÄ™c taka jest Å›rednia samochodu, który dopiero zaczyna swojÄ… przygodÄ™ na polskich drogach, to niestety, ale ten wiek bÄ™dzie rósÅ‚ i to na niekorzyść. A wiadomo, im starszy samochód, tym bardziej awaryjny. Może siÄ™ wiÄ™c okazać, że za parÄ™ lat bÄ™dziemy jeździli nie dość, że starymi samochodami, to jeszcze stwarzajÄ…cymi duże zagrożenie nie tylko dla nas, ale i dla innych uczestników ruchu drogowego – tÅ‚umaczy specjalista z portalu Autobaza.pl.
Eksperci przestrzegajÄ…, by nie lekceważyć przeglÄ…dów technicznych i nawet drobnych usterek, bo nie pozostaje to bez wpÅ‚ywu na bezpieczeÅ„stwo i komfort jazdy. Istotne jest także rejestrowanie historii serwisowej aut. DziÄ™ki niej chcÄ…c sprzedać lub kupić samochód używany, mamy peÅ‚nÄ… wiedzÄ™ na jego temat.