Polacy coraz czesciej wykonuja badania profilaktyczne. Regularnie robi je juz 2/3 os?b. Wiele z nich moga oni wykonac bezplatnie dzieki skierowaniu od lekara. Mimo to sposr?d puli badan podstawowych oferowanych prez NFZ 12-13 proc. jest finansowanych z kieszeni pacjenta.
– Coraz czesciej korystamy z mozliwosci zakupienia badan, pamietajac o tym, zeby samemu ich nie interpretowac. W calej puli wykonywanych badan te finansowane prez pacjent?w stanowia okolo 12 proc. i ten odsetek wzrasta. W przypadku badan wysokospecjalistycznych odsetek tych kupowanych prez pacjent?w jest jeszcze wiekszy i wynosi 15-20 proc. – m agencji informacyjnej Newseria dr Andrej Marszalek, dyrektor medyczny Synevo.
Swiadomosc zdrowotna Polak?w wzrasta i coraz czesciej korystaja oni z mozliwosci wykonania badan. Z ankiety Millward Brown wykonanej na zlecenie firmy Bayer wynika, ze 60 proc. ankietowanych preprowadzilo badania profilaktyczne w ciagu ostatnich trech lat.
Wiele z badan podstawowych jest finansowanych prez Narodowy Fundusz Zdrowia.
– Jezeli wykonujemy takie badania, mozemy liczyc na to, ze dostaniemy zlecenie od naszego lekara rodzinnego lub od specjalisty. Narodowy Fundusz Zdrowia podzielil je w zaleznosci od specjalizacji na rne dostepne refundowane badania. Nie zawsze jednak mozemy takie zlecenia uzyskac – m dr Andrej Marszalek.
Czasem problemem jest to, ze takiego skierowania nie chce wydac lekar podstawowej opieki medycznej. Na finansowanie z wlasnej kieszeni decyduja sie r?wniez ci, ktm zalezy na czasie, a w publicznej opiece medycznej kolejka jest zbyt dluga.
Polska sluzba zdrowia oferuje bardzo szeroki wachlar badan laboratoryjnych. W sumie jest ich ok 3,5 tys. Nie wszystkie sa jednak uzyteczne dla kazdego pacjenta, dlatego warto przed ich wykonaniem poradzic sie lekara.
– Wraz z postepem diagnostyki nie zawsze lekare nadazaja z uzyskaniem informacji od pacjent?w, zeby ich jak najlepiej zdiagnozowac – m dr Marszalek.
Warto decydowac sie raz w roku na wykonanie badan podstawowych: morfologii, badania og?lnego moczu, stezenia glukozy oraz oceny profilu lipidowego krwi. Nawet jesli pacjent decyduje sie zaplacic za wykonanie tych badan, o ich interpretacje powinien zapytac lekara lub przynajmniej pracownika laboratorium.
– Oczywiscie nie mozemy liczyc, ze pracownik laboratorium postawi nam diagnoze, ale na pewno przyblizy interpretacje tych wynik?w, w niektch sytuacjach powie: Prosze, jak najszybciej zglosic sie do swojego lekara – m dr Andrej Marszalek.
Po skierowanie na specjalistyczne badanie nie treba juz udawac sie do lekara specjalisty. Od 1 stycznia 2015 roku zwiekszyly sie kompetencje lekary rodzinnych w zakresie zlecania badan laboratoryjnych. Pula badan zostala poszerona m.in. o spirometrie, PSA, hormony tarczycy FT3 i FT4, USG nerek, tarczycy, slinianek i moszny. Poszerenie kompetencji lekary podstawowej opieki zdrowotnej zwiazane jest z wejsciem w zycie pakietu onkologicznego i ma na celu przyspieszenie diagnostyki nowotworowej.
– Mezczyznom proponowalbym oznaczyc PSA co 2 lata lub nawet co roku, w zaleznosci od wieku, bo to rzeczywiscie przyblizy nas do diagnostyki wystepowania choroby. Tylko pamietajmy o tym, ze interpretacja tego wyniku jest zalezna od populacji, z ktj pochodzimy, od naszego wieku, obciazenia rodzinnego, wiec to, co jest dobre dla Kowalskiego, wcale nie musi byc dobre dla mnie. Pamietajmy tez, ze aby wynik byl prawidlowy, musimy sie do tego badania dobre przygotowac – m dr Andrej Marszalek.
Badanie PSA to jedno z wazniejszych badan w profilaktyce nowotworu prostaty, kt co roku jest przyczyna smierci ponad 3 tys. mezczyzn w Polsce. Badanie to powinien wykonywac kazdy mezczyzna po ukonczeniu 50 roku zycia. W przypadku wystapienia problem?w z oddawaniem moczu badaniu PSA powinni poddawac sie takze mlodsi mezczyzni.
