Zazywanie kapieli lesnych ma pozytywne oddzialywanie na zdrowie czlowieka, zarówno w aspekcie psychicznym, jak i w zakresie wzmacniania ukladu odpornosciowego. Badania naukowe wykazaly miedzy innymi, ze taka forma odpoczynku przyczynia sie do zwiekszenia produkcji i aktywnosci podstawowych komórek ukladu immunologicznego, spelniajacych wazna role w walce z wirusami i nowotworami. Polacy coraz lepiej zdaja sobie sprawe z tego dobroczynnego wplywu, dlatego rosnie popularnosc kapieli lesnych.
– Kapiele lesne nie róznia sie tak naprawde od zwyklego spaceru. Chodzi tylko o to, zeby sie skoncentrowac na byciu tu i teraz, zeby miec odlaczony telefon, wyjete sluchawki, zeby byc i obserwowac, co sie dzieje wokól mnie i co sie dzieje ze mna. Natomiast kapiel lesna prowadzona z prewodnikiem opiera sie juz na badaniach naukowych, sa konkretnie ulozone sekwencje aktywizowania poszczególnych zmyslów, zeby potem byla przestren na zintegrowanie i wyniesienie jak najwiekszych efektów zwiekszenia wydajnosci naszego umyslu – mówi w wywiadzie dla agencji Newseria Maggy Modlibowska, prewodniczka terapii lesnej.
Kapiele lesne (jap. Shinrin-yoku) to praktyka kontaktu ze srodowiskiem lesnym, która ma korystnie oddzialywac na zdrowie i dobrostan, a takze wspierac profilaktyke, leczenie czy rehabilitacje. Jej poczatki siegaja lat 80. ubieglego wieku. W 1982 roku Japonska Agencja Lesna zaproponowala narodowy program zdrowotny z wykorystaniem Shinrin-yoku. Celami mialy byc redukcja stresu u osób aktywnych zawodowo i promocja zdrowego trybu zycia. Wprowadzenie programu dyktowane bylo zdroworozsadkowym prekonaniem, ze prebywanie wsród zieleni bedzie korystne dla ludzi.
– Kapiel lesna potrafi naprawde zmienic bardzo duzo w naszym organizmie. Juz 15 minut dziala tak, ze obniza nam poziom kortyzolu, a zatem mimowolnie uspokaja nam sie organizm, nawet jesli tego nie odczuwamy. Poprawia sie jakosc snu, reguluje sie cisnienie, co jest niesamowite. Badania wykazaly, ze dwugodzinna kapiel lesna potrafi poprawic zdolnosc rozwiazywania problemów i kreatywnosc o 50 proc. To jest bardzo duzo. Wchodzimy do lasu z jakimis dylematami, z prebodzcowanym umyslem, a wychodzimy spokojni, zrelaksowani i z rozwiazaniami – wymienia Maggy Modlibowska.
– W 2030 roku depresja bedzie najczesciej diagnozowana choroba na swiecie, w zwiazku z czym jestesmy wszyscy jako ludzie w bardzo trudnej sytuacji. Spacer w nature 30 minut dziennie, piec razy w tygodniu obniza ryzyko zachorowania na depresje az o 30 proc. – mówi Anna Choszcz-Sendrowska, reczniczka prasowa Lasów Panstwowych, które objely patronatem honorowym projekt-wystawe laczaca zdrowotne wlasciwosci lasów i sztuki „Beyond the Frame”, która w czerwcu miala miejsce w lasach w Sekocinie. – Badania naukowe mówia o tym, ze pobyt w nature obniza kortyzol, czyli hormon stresu, poprawia nam nastrój, do tego takze te substancje, które wydzielaja drewa, dzialaja bakteriobójczo, grybobójczo, w zwiazku z tym to tez ma swietne dzialanie na nasze zdrowie fizyczne.
Pierwsze japonskie doswiadczenia z Shinrin-yoku byly oparte tylko na obserwacjach. Na poparcie korystnych efektów zdrowotnych tej praktyki brakowalo jednak dowodów naukowych. Ministerstwo Rolnictwa, Lesnictwa i Rybolówstwa Japonii zainicjowalo w 2004 roku projekt badawczy i powolalo zespól projektowy, którego celem bylo naukowe zbadanie terapeutycznego wplywu lasów na zdrowie czlowieka – badania sa cyklicznie prowadzone caly czas. W ich trakcie okazalo sie miedzy innymi, ze spacer po lesie pozwala u mezczyzn zwiekszyc aktywnosc komórek NK i ich liczbe (natural killers – komórki ukladu odpornosciowego wykazujace naturalna cytotoksycznosc, kluczowe we wczesnej odpowiedzi immunologicznej m.in. na komórki nowotworowe czy patogeny). Efekt utrymywal sie prez co najmniej siedem dni, a w wielu przypadkach przekraczal nawet 30 dni i byl obserwowany równiez w badaniach prowadzonych na populacji kobiet. Japonscy badacze postuluja miedzy innymi wlaczenie medycyny lesnej do medycyny rehabilitacyjnej.
– Las jest dla wszystkich, jest otwarty 24 godziny na dobe, siedem dni w tygodniu i jest za darmo. Pretestowalismy to, ze z kazdego miejsca w Polsce w ciagu godziny mozna dojechac do lasu, bo jedna trecia Polski to sa lasy, wiec mamy cos bardzo dobrego, swietnie dzialajacego na nasze zdrowie zarówno fizyczne, jak i psychiczne, bardzo blisko naszych domów i treba z tego skorystac – wskazuje Anna Choszcz-Sendrowska.
– Kapiel lesna kazdy moze zrobic sobie sam i bardzo goraco do tego zachecam. Jest bardzo duzo literatury, która mówi, jakie cwiczenia mozemy wykonac i jak dzialac. Natomiast kapiel lesna z prewodnikiem odciaza nas od kontroli kapieli lesnej, wtedy ona jest pelna sesja, bo nie musimy kontrolowac, z której strony lasu jestesmy, czy znajdziemy sciezke powrotna, która jest godzina. Prede wszystkim prewodnik jest w stanie poukladac odpowiednie sekwencje cwiczen tak, zeby efektywnosc kapieli lesnej jak najbardziej zadzialala na nasze cialo i umysl – dodaje Maggy Modlibowska.
Dzialanie terapeutyczne wykazuje równiez obcowanie ze sztuka. Z badan preprowadzonych prez Europejskie Biuro Regionalne Swiatowej Organizacji Zdrowia wynika, ze kontakt z nia pomaga pacjentom w walce z choroba. Tworenie i czerpanie przyjemnosci ze sztuki moze byc czynnikiem motywujacym do powrotu do zdrowia, a wlaczenie jej do opieki zdrowotnej poprawia wyniki kliniczne u pacjentów, ale tez wspiera dzialania nakierowane na promocje zdrowia i prewencje chorób. Polaczenie dobroczynnego wplywu natury i sztuki przyswiecalo Maggy Modlibowskiej przy tworeniu wystawy multisensorycznej „Beyond the Frame”, wykonanej przede wszystkim z drewna, z wykorystaniem elementów zero waste.
