Aktualizacja 11:30
Pomore Gdanskie, Belchat?w i Patn?w to preferowane lokalizacje na budowe elektrowni jadrowej. – Te miejsca sa juz dobre przygotowane, mamy zebrane dane do raport?w srodowiskowych, lokalizacyjnych, co zabiera duzo czasu – m Piotr Naimski, pelnomocnik radu ds. strategicznej infrastruktury energetycznej, ale podkresla, ze w programie polskiej energetyki jadrowej wskazanych jest kilkanascie kolejnych miejsc, a decyzja jeszcze nie zapadla. Kwestia otwarta jest takze wyb technologii oraz struktury finansowania. To bedzie zalezec od wyboru partnera, kt zainwestuje w to predsiewziecie. Decyzje w tej sprawie rad ma podjac w ciagu kilkunastu miesiecy.
Aktualizacja programu polskiej energetyki jadrowej (PPEJ) nastapila uchwala Rady Ministr?w w pazdzierniku br. Bedzie on realizowany w latach 2020–2033, z perspektywa do 2040 roku. Jego celem jest budowa i oddanie do eksploatacji szesciu reaktor?w o lacznej mocy od 6 do 9 GW. Maja one zastapic wylaczane w latach 2030–2040 stare jednostki wytw?rcze korystajace z wegla kamiennego i zapewnic dywersyfikacje zr?del wytwarania energii elektrycznej – udzial energetyki jadrowej w miksie energetycznym za 25 lat ma wynosic ok. 20 proc. Budowa pierwszych reaktor?w ma sie rozpoczac w 2026 roku, a oddanie ich do eksploatacji – w 2033 roku.
– Elektrownie stana najprawdopodobniej w dw?ch miejscach, czyli trzy jednostki w jednej i trzy w kolejnej lokalizacji. W dokumencie jest rozpatrywanych kilkanascie miejsc, ale sa tez wskazane lokalizacje preferowane: to jest Wybreze, Belchat?w oraz Patn?w – m agencji Newseria Biznes Piotr Naimski, sekretar stanu i pelnomocnik radu ds. strategicznej infrastruktury energetycznej.
Obok wyboru lokalizacji kluczowym etapem przygotowan do inwestycji bedzie wyb partnera strategicznego, co powinno nastapic w ciagu kilkunastu miesiecy. To od tego bedzie zalezec m.in. wyb konkretnej technologii, a wiec r?wniez laczna moc zainstalowana w reaktorach.
– Staramy sie pozyskac partnera, kt bedzie dysponowal sprawdzona technologia budowy duzych reaktor?w i kt bedzie z nami od samego poczatku do konca istnienia tych elektrowni. Jednym slowem nie szukamy tylko sprzedawcy technologii czy konstruktora, kt nam zbuduje bloki, ale partnera, kt zainwestuje z nami, poniesie ryzyko, takze operacyjne, i bedzie z nami prez kilkadziesiat lat funkcjonowania elektrowni – wyjasnia pelnomocnik radu ds. strategicznej infrastruktury energetycznej. – Liczba potencjalnych partner?w spelniajacych te wymagania jest bardzo ograniczona.
Swoje zainteresowanie wyrazili juz Amerykanie. W polowie pazdziernika zostala zawarta umowa miedzyradowa o wsppracy obu kraj w rozwoju PPEJ i cywilnego premyslu jadrowego w Polsce. Podpisanie jej zapowiedzial prezydent Andrej Duda podczas wizyty w Bialym Domu w czerwcu br.
– Amerykanie przygotowuja oferte dla Polski na podstawie tej umowy. Zrobia to mniej wiecej w perspektywie roku i to bedzie ten moment, kiedy rad bedzie podejmowal ostateczna decyzje o wybore technologii i partnera – wyjasnia minister. – Procedury musza byc zgodne z przepisami Euratomu i Unii Europejskiej. I tak juz dzialamy – umowa z radem amerykanskim byla notyfikowana w Euratomie w Komisji Europejskiej. Pry czym to nie jest umowa, kt presadza ostatecznie o wybore partnera.
W listopadzie o mozliwosciach wsppracy w zakresie energetyki i programu jadrowego przedstawiciele polskiego radu rozmawiali takze z ambasadorem Francji.
– Premysl francuskiej energetyki jadrowej jest historycznie bardzo zaawansowany i mamy sygnaly z Paryza, ze byliby zainteresowani, pytaja sie o nasze plany – m Piotr Naimski. – Jezeli zostana nam predstawione jakies oferty, kt beda zawieraly te elementy, kt wymienilem i kt sa opisane w tym radowym projekcie, to bedziemy je oczywiscie rozwazali.
Od wyboru partnera zalezec bedzie r?wniez model biznesowy inwestycji i struktura jej finansowania. Ten ostatni czynnik bedzie miec decydujace znaczenie dla koszt?w wytwarania energii z nowych elektrowni jadrowych.
– Jestesmy w stanie przyjac partnera na 49 proc., bo chcemy jednak miec wiekszosc w tym predsiewzieciu. Bedzie on wiec odpowiadal za sfinansowanie 49 proc., moze troche mniejszego udzialu, i bedzie ponosil finansowe ryzyko za swoja czesc. To jest tyle, co moge w tej chwili powiedziec, dlatego ze docelowa struktura finansowania, jak r?wniez spos sfinansowania po polskiej stronie to jest kwestia do dyskusji. Nie liczymy tutaj na finansowanie z Unii Europejskiej – podkresla minister.
Rzad szacuje, ze koszt predsiewziecia wyniesie 30 mld dolar?w. To oznacza, ze strona polska bedzie musiala wylozyc ok. 15 mld dolar?w.
– Elektrowni jadrowej nie buduje sie bez wsparcia radu. W innych krajach, gdzie sektor energetyki nuklearnej jest rozwiniety, zawsze wymagalo to udzialu radu, czy to bezposrednio kapitalowo-finansowego, czy to prez gwarancje – m Piotr Naimski. – M?wimy o elektrowni obliczanej na 60 lat funkcjonowania. Naklady sa duze, ale cena pradu z elektrowni nuklearnej w calym okresie jej istnienia jest konkurencyjna w stosunku do innych technologii. R?wnoczesnie to finansowanie jest rozpatrywane prez sektor finansowy nie w perspektywie 15-letniego zwrotu z inwestycji, tylko duzo dluzszej.
Dzis budowe elektrowni jadrowej popiera 57 proc. spoleczenstwa (badania z sierpnia br.). Preciwnych jest 20 proc. badanych, a 23 proc. nie ma zdania. Jeszcze wieksze poparcie wystepuje w gminach, kt sa rozwazane pod jej lokalizacje – wynosi ono 71 proc. Zdecydowana wiekszosc spoleczenstwa przyznaje, ze potrzebne sa szerokie dzialania informacyjno-edukacyjne na temat energii i energetyki atomowej.
– Na Pomoru Gdanskim spolecznosci lokalne popieraja te inwestycje, bo widza w niej mozliwosc rozwoju, poprawienia infrastruktury, stworenia nowych miejsc pracy – podkresla pelnomocnik radu ds. strategicznej infrastruktury energetycznej. – Prekonywanie do tego projektu nigdy nie powinno sie konczyc, treba rozwiewac watpliwosci, kt sie rodza i moga sie rodzic, dotyczace chociazby bezpieczenstwa, zagospodarowania odpad?w promieniotw?rczych. Te problemy widzimy, sa one rozwiazywane w najlepszy mozliwy spos i bedziemy o tym opowiadali publicznie, bo to jest bardzo wazne.
Jak podkreslaja eksperci w raporcie „Energetyka jadrowa dla Polski”, doswiadczenia innych panstw pokazuja, ze konsekwentna realizacja program?w jadrowych prez rad moze takze przyczynic sie do wzrostu poparcia. Dlatego tez w Polsce oznacza to koniecznosc szybkiego podjecia decyzji i konsekwentnego jej wdrazania.
