Coraz wiÄ™kszy wpÅ‚yw na decyzje zakupowe rodziców majÄ… dzieci nie tylko w tak oczywistych kategoriach jak zabawki czy sÅ‚odycze. Co ciekawe, 10 proc. najmÅ‚odszych domowników ma wpÅ‚yw także na decyzjÄ™ o zakupie samochodu. Mali konsumenci coraz częściej dysponujÄ… kieszonkowym i korzystajÄ… z nowych technologii umożliwiajÄ…cych pÅ‚atnoÅ›ci bezgotówkowe. 11 proc. dzieci ma swojÄ… kartÄ™ pÅ‚atniczÄ… – debetowÄ… lub przedpÅ‚aconÄ…, a wielu mÅ‚odych konsumentów sprawnie posÅ‚uguje siÄ™ BLIK-iem.
MÅ‚ode pokolenie, czyli dzieci od 3. do 13. roku życia, nazywane pokoleniem Alfa, to już wpÅ‚ywowa grupa konsumentów, która czÄ™sto doradza dorosÅ‚ym w kwestiach zwiÄ…zanych z zakupami. Jak pokazaÅ‚o badanie IRCenter, dzieci wspóÅ‚decydujÄ… o zakupie wiÄ™kszoÅ›ci rzeczy, poczÄ…wszy od zabawek (54 proc.) czy pÅ‚atków Å›niadaniowych (50 proc.), poprzez soki (45 proc.), sÅ‚odycze (43 proc.) czy wybór filmu w kinie (44 proc.), a skoÅ„czywszy na samochodzie (10 proc.). Z drugiej strony mÅ‚odzi konsumenci coraz częściej robiÄ… samodzielne zakupy i wtedy sytuacja siÄ™ odwraca.
– Na wybory dzieci wpÅ‚ywa przede wszystkim otoczenie. Do pewnego wieku rodzice sÄ… najważniejsi, ale potem pojawiajÄ… siÄ™ wybory dokonywane pod wpÅ‚ywem rówieÅ›ników. Wtedy okazuje siÄ™, że to, co ma koleżanka, jest zdecydowanie ważniejsze od tego, co mówi mama. Drugim źródÅ‚em inspiracji sÄ… social media i internet, tam dzieci majÄ… kontakt z publikacjami na TikToku i Instagramie. OglÄ…dajÄ… zdjÄ™cia swoich idoli i chcÄ… posiadać to samo, co oni – wyjaÅ›nia w rozmowie z agencjÄ… Newseria Biznes Dorota Peretiatkowicz, partnerka IRCenter.
Raport „Generacja Alfa” wskazuje, że 89 proc. dzieci w wieku 3–13 lat korzysta z internetu raz w tygodniu lub częściej. Åšrednio spÄ™dza tam 1,3 godziny. 70 proc. z nich korzysta z YouTube’a, a 35 proc. – z TikToka, a popularnych twórców internetowych czÄ™sto traktujÄ… jak przyjacióÅ‚ czy rodzeÅ„stwo.
MÅ‚odsze dzieci zwracajÄ… także uwagÄ™ na postacie z bajek i okazuje siÄ™, że majÄ… zupeÅ‚nie inne upodobania niż rodzice. DoroÅ›li deklarowali w badaniu, że lubiÄ… np. Kubusia Puchatka, którego dzieci darzÄ… zdecydowanie mniejszÄ… sympatiÄ…. Aż 76 proc. dzieci wskazaÅ‚o, że dla nich najważniejszy jest „Psi patrol”.
– Dzieci majÄ… do dyspozycji pieniÄ…dze w zasadzie już od urodzenia, bo już wtedy dostajÄ… pierwsze prezenty. Czasami rodzice nie wiedzÄ…, co robić z tymi pieniÄ™dzmi, i zakÅ‚adajÄ… konta lub subkonta w banku. CzÄ™sto dzieci dostajÄ… pieniÄ…dze do rÄ™ki i za namowÄ… rodziców wkÅ‚adajÄ… do swojej skarbonki – dodaje Dorota Peretiatkowicz.
WedÅ‚ug badania IRCenter aż 79 proc. dzieci dysponuje wÅ‚asnymi pieniÄ™dzmi. Regularne kieszonkowe otrzymuje co trzecie dziecko, a nieco mniej – 29 proc. – dostaje od bliskich pieniÄ…dze zamiast prezentów. Ale nie tylko, bo dzieci dostajÄ… pieniÄ…dze także w zamian za wykonywanie drobnych prac domowych, np. za wyrzucenie Å›mieci. DostajÄ… również pieniÄ…dze w sposób niebezpoÅ›redni, a mianowicie zabierajÄ… sobie resztÄ™ z zakupów.
– Okazuje siÄ™, że tych pieniÄ™dzy dzieci majÄ… caÅ‚kiem dużo. MajÄ… do dyspozycji kwotÄ™ 50–60 zÅ‚, którÄ… wydajÄ… na sÅ‚odycze, napoje, drobne przekÄ…ski, chociaż część deklaruje, że zbiera na jakiÅ› cel, np. rower – zauważa partnerka IRCenter. – Problem w tym, że dzieci za bardzo nie wiedzÄ…, po co majÄ… oszczÄ™dzać. JeÅ›li dziecko wkÅ‚ada do skarbonki, pieniÄ…dze wÅ‚aÅ›ciwie dla niego znikajÄ…. Dopiero w pewnym wieku, kiedy majÄ… już cel oszczÄ™dzania, przywiÄ…zujÄ… do tego wiÄ™kszÄ… wagÄ™.
MÅ‚odzi ludzie sÄ… od maÅ‚ego zaznajamiani z usÅ‚ugami finansowymi. Jedna trzecia dzieci korzysta już z aplikacji bankowej, z czego 37 proc. sprawnie posÅ‚uguje siÄ™ BLIK-iem. WÅ‚asnÄ… kartÄ™ pÅ‚atniczÄ… (debetowÄ… lub przedpÅ‚aconÄ…) ma 11 proc. dzieci i wiele z nich wykorzystuje jÄ… na co dzieÅ„. Z badania wynika, że 5 na 10 maÅ‚ych konsumentów pÅ‚aci kartÄ… za napoje lub sÅ‚odycze podczas wizyt w sklepie.
– Jest to taka oznaka dorosÅ‚oÅ›ci. Kiedy dziecko wyciÄ…ga wÅ‚asnÄ… kartÄ™ i niÄ… pÅ‚aci, to znaczy, że już jest naprawdÄ™ dorosÅ‚e. Kiedy na tej karcie jest „Psi patrol”, to jest to połączenie idealne bycia dzieckiem i dorosÅ‚ym. Obecnie przejÅ›cie do dorosÅ‚oÅ›ci polega również na samodzielnym pÅ‚aceniu za zakupy, a rodzice uczÄ… również w ten sposób odpowiedzialnoÅ›ci za pieniÄ…dze – podsumowuje Dorota Peretiatkowicz.
Powszechnym sposobem pÅ‚acenia za zakupy przez mÅ‚odych konsumentów jest także pÅ‚acenie zegarkiem. To urzÄ…dzenia, które nie tylko mierzÄ… kroki, oferujÄ… pÅ‚atnoÅ›ci zbliżeniowe, lecz także majÄ… GPS, dziÄ™ki czemu rodzice wiedzÄ…, gdzie jest ich dziecko.