Po zniesieniu wszystkich ograniczeÅ„ pandemicznych zdalnie lub hybrydowo wciąż pracuje 28 proc. Polaków. Elastyczność w tym zakresie jest dla pracowników ważnym benefitem, ale pracodawcy starajÄ… siÄ™ zachÄ™cić ich do powrotu do biur. – Aby Å›ciÄ…gnąć pracownika do firmy, musimy zaproponować coÅ› wiÄ™cej. PrzestrzeÅ„ biurowa nie może być już wyłącznie nudnym, szarym biurem – mówi Cezary BÅ‚aszczyk, commercial director w HB Reavis Investments. Drugim trendem, który zostaÅ‚ na rynku po pandemii, jest kompresowanie biur na mniejszych powierzchniach oraz ich moduÅ‚owość, którÄ… można wykorzystać w razie zmieniajÄ…cych siÄ™ potrzeb najemców.
Pandemia COVID-19 wymusiła na pracownikach i pracodawcach szereg zmian. Praca zdalna, konieczna do wdrożenia w najostrzejszej fazie pandemii, po okresie lockdownu przeobraziła się w model pracy hybrydowej. Jednak, jak podkreśla ekspert, pandemia tylko przyspieszyła trendy związane z wdrażaniem tego modelu.
– To oczywiÅ›cie wywarÅ‚o szereg zmian, zarówno na tym, jak budynki sÄ… budowane i projektowane, jak i również na samych przestrzeniach biurowych, w których najemcy już pracujÄ… – komentuje w rozmowie z agencjÄ… Newseria Biznes Cezary BÅ‚aszczyk, commercial director w HB Reavis Investments. – Obecnie aby Å›ciÄ…gnąć pracownika do firmy, musimy zaproponować coÅ› wiÄ™cej. Te przestrzenie sÄ… dużo ciekawsze, mamy wiÄ™cej przestrzeni wspólnych, zarówno w budynku, jak i na powierzchniach naszych najemców. Zdecydowanie widać przestrzenie do pracy coworkingowej, do pracy wspólnej, projektowej, duże przestrzenie socjalne, takie jak np. kuchnie. To również ma duże znaczenie dla pracowników.
Jak wynika z badaÅ„, w czasie lockdownu zatrudnionym w firmach najbardziej brakowaÅ‚o kontaktu ze wspóÅ‚pracownikami. Nowe przestrzenie sÄ… wiÄ™c projektowane w sposób, który tÄ™ interakcjÄ™ uÅ‚atwia, a nawet do niej zachÄ™ca.
– Jeżeli mamy biuro, które przede wszystkim sÅ‚uży do tego, żebyÅ›my przyjmowali klientów, to ono oczywiÅ›cie peÅ‚ni innÄ… funkcjÄ™ i takie biuro jest projektowane z dużą liczbÄ… sal konferencyjnych. Natomiast jeżeli to jest tylko backoffice, to tutaj przestrzeni konferencyjnych jest mniej, natomiast jest dużo przestrzeni do pracy wspólnej, kreatywnej – mówi ekspert HB Reavis Investments.
W obu przypadkach przestrzenie biurowe sÄ… projektowane pod pracownika, zgodnie z trendem „design for experience”. ZwykÅ‚e boksy odchodzÄ… wiÄ™c do lamusa.
– Chodzi o to, żeby przede wszystkim pracownikowi byÅ‚o dobrze w biurze, aby on czuÅ‚ siÄ™ komfortowo i żeby zachÄ™cić go do przyjÅ›cia do tego biura – tÅ‚umaczy Cezary BÅ‚aszczyk.
Jak zauważa, za wczeÅ›nie na razie na mierzenie rezultatów tych dziaÅ‚aÅ„. PodkreÅ›la jednak, że najemcom z ciekawÄ… przestrzeniÄ… biurowÄ… Å‚atwiej pozyskać pracowników czy Å›ciÄ…gnąć ich z powrotem do biur.
– Widzimy, że najemcy wprowadzili już politykÄ™ back to office i w bardzo intensywny sposób próbujÄ… zachÄ™cić pracowników do powrotów – z różnymi skutkami, natomiast w wiÄ™kszoÅ›ci siÄ™ to udaje. Biuro czy biurowiec jako taki sÄ… absolutnie narzÄ™dziem, który może ten wspóÅ‚czynnik powrotu do biur po pierwsze zwiÄ™kszyć, a po drugie przyspieszyć – ocenia.
Tym bardziej że obecnie projektowana i budowana przestrzeń daje szeroki wachlarz możliwości najemcom.
– Za pomocÄ… nowoczesnej technologii jesteÅ›my w stanie zmierzyć praktycznie każdy wspóÅ‚czynnik w biurze, od wilgotnoÅ›ci powietrza po poziom stężenia CO2. Tego typu systemy pomagajÄ… nam w customizowaniu powierzchni biurowej pod potrzebÄ™ konkretnego najemcy, organizacji i kultury organizacyjnej – podsumowuje Cezary BÅ‚aszczyk.
Tendencja powracania do biur jest bardzo wyraźna. Jak wynika z ostatnich danych Pracuj.pl, w modelu zdalnym lub hybrydowym pod koniec 2022 roku pracowaÅ‚a niemal 1/3 Polaków (28 proc.). Dla porównania w marcu 2022 roku byÅ‚o to 6 pkt proc. wiÄ™cej. Możliwość pracy zdalnej wciąż jest magnesem w ofertach pracy dla blisko 40 proc. respondentów. Tylko 8 proc. pracowników hybrydowych chciaÅ‚oby pracować wyłącznie z biura, ale jednoczeÅ›nie 23 proc. respondentów mniej chÄ™tnie zaaplikuje do firmy, która w ogóle nie umożliwia pracy z biura. Oznacza to, że dla wielu potencjalnych pracowników ważna jest obecność w miejscu pracy.
– Zdecydowanie widać, że poprzez system pracy hybrydowej najemcy kompresujÄ… trochÄ™ przestrzeÅ„ biurowÄ…. Najemcy, którzy uprzednio wynajmowali okoÅ‚o 3 tys. mkw., w tej chwili sÄ… w stanie zmieÅ›cić siÄ™ na 2 tys. mkw. Natomiast szukajÄ… przestrzeni i biurowców wyższej jakoÅ›ci, w lepszych lokalizacjach – mówi ekspert HB Reavis Investments. – Poszukiwanie jakoÅ›ci, bardzo dobrych lokalizacji, przy jednoczesnym zmniejszeniu liczby metrów kwadratowych pod system pracy hybrydowej – to sÄ… zjawiska, które obserwujemy na rynku.
Popyt na powierzchnie biurowe jest już tak wysoki jak przed pandemiÄ…. Z danych CBRE wynika, że w Warszawie w 2022 roku firmy wynajęły 860 tys. mkw. powierzchni biurowej. To o 1/3 wiÄ™cej niż w roku ubiegÅ‚ym i prawie tyle samo co w przedpandemicznym 2019 roku. Popyt nie idzie jednak w parze z podażą, która jest najniższa od dekady, co może prowadzić do wzrostu czynszów, ale też do nierównowagi na rynku.